Европската Унија воведува привремена царинска давачка за сите пратки во вредност до 150 евра што пристигнуваат од трети земји, со што се укинува претходното ослободување од царина. Мерката стапува на сила на 1 јули 2026 година и директно ќе влијае на цените на производите од популарните онлајн платформи.
Ерата на евтино онлајн купување како што ја знаеме наскоро ќе биде минато. Од 1 јули 2026 година, сите граѓани ќе почнат да плаќаат нова царинска давачка од три евра за мали пакети во вредност не поголема од 150 евра што пристигнуваат од таканаречени трети земји. Одлуката на Советот на ЕУ го укинува претходното правило што ги ослободуваше ваквите пратки од царина, а целта е да се стави крај на нелојалната конкуренција и да се воведе ред на пазарот што експлодираше во последните години.
Промената најтешко ќе ги погоди купувачите кои нарачуваат евтини производи од платформи како „Шеин“ или „Тему“, каде што цената од три евра може да претставува значителен процент од вредноста на самата нарачка. Оваа нова такса не е привремен тренд, туку прв чекор кон сеопфатна царинска реформа што се очекува во 2028 година, која целосно ќе го промени начинот на кој увезуваме стоки.
Причината за овој потег лежи во неверојатното зголемување на бројот на мали пакети што влегуваат во Европската Унија секој ден, што ги преоптоварува царинските служби и создава нееднаква ситуација за домашните трговци. Според Европската комисија, само во 2024 година во ЕУ пристигнале повеќе од 4,6 милијарди пакети со ниска вредност, што е во просек околу 12 милиони пакети дневно. Претходниот систем им дозволуваше на продавачите кои не се од ЕУ да искористат дупка во законот и да нудат производи без царина, додека европските трговци беа обврзани да ги следат построгите правила, да плаќаат царински давачки и да се придржуваат до безбедносните стандарди.
Новата царина од три евра е замислена како привремено решение што ќе го затвори овој канал за безцаринско увоз и ќе испрати јасна порака дека увозот на мали пакети доаѓа со цена, сè додека не се воспостави нов, понапреден царински систем.
Практичната примена на новата царинска давачка ќе биде едноставна, но ќе бара внимание од купувачите. За секоја категорија производи во пакетот ќе се наплаќа такса од три евра, а категоријата е дефинирана според шестцифрената царинска тарифа на производот. Ова значи дека ако пакетот содржи неколку различни видови стока, царината ќе се пресметува за секој од нив.
На пример, ако нарачате пакет што содржи една памучна маица и две свилени маици, пратката ќе се смета дека содржи две различни категории на производи поради различните тарифни кодови. Во овој случај, вкупната царина ќе биде шест евра, или три евра за секој вид артикл. Целта на овој поедноставен модел е да се намали сложеноста за царинските системи кои веќе се борат со екстремниот обем на пратки и да ги направи правилата јасни за потрошувачите.
За купувачите, оваа промена значи повисоки цени и помалку „слободен“ увоз на многу евтина стока. Царинска давачка од три евра за производ што чини пет или десет евра е значително зголемување на цената, што го прави моделот на испраќање индивидуални, евтини пакети многу помалку привлечен.