Од 1 јули, Европската Унија воведе царински давачки за мали пакети, особено за оние што доаѓаат од Кина преку платформите како „Тему“, „Шеин“ и „АлиЕкспрес“, а првите резултати се веќе видливи.
Имено, царината од само три евра за мали пакети резултираше со пад на увозот за 30 до 40 проценти. Мерката се однесува на сите пратки со вредност помала од 150 евра, кои досега беа ослободени од царински давачки, пишува „Euronews“. Со години, евтините производи од гореспоменатите платформи пристигнуваа директно во поштенските сандачиња на европските клиенти. Но, Европската Унија одлучи да го ограничува тој бизнис модел, кој беше изложен на критики поради масовниот увоз на облека, гаџети и разни други предмети, а воведувањето царински давачки е само првата мерка.
Влијание врз моменталниот пазар
Француското Министерство за економија објави царински податоци кои покажуваат дека бројот на мали пакети увезени во ЕУ се намалил за 30 до 40 проценти откако данокот стапил на сила. Владата во Париз верува дека ова е доказ оти построгите правила можат да влијаат врз навиките на потрошувачите и да ја намалат доминацијата на пазарот на големите кинески онлајн продавници.
Падот е забележлив и кај резултатите од продажбата на самите платформи:
Temu: Продажбата се намали за дури 50 проценти помеѓу јуни и јули.
AliExpress: Забележан е пад од 37 проценти.
Shein: Забележа нешто помал пад од 15 проценти.
Сепак, овие платформи почнаа да работат со забрзано темпо и да наоѓаат решенија за да избегнат дополнителен пад. Нивниот нов план е да отворат магацин во Полска на крајот од 2026 година, со што би се избегнал дел од царинското оптоварување за стоките што се испорачуваат во рамките на ЕУ.
Зошто ЕУ воведе царински давачки?
Одлуката на Брисел се темели на две клучни причини — заштита на конкуренцијата на пазарот и безбедност на потрошувачите:
Заштита на пазарот: Во текот на 2025 година, во Европската Унија влегле 5,9 милијарди предмети со ниска вредност, што е во просек повеќе од 16 милиони пакети дневно. Ваквиот систем, според ставот на ЕУ, ги ставаше европските трговци во исклучително нерамноправна положба.
Безбедносни стандарди: Истражувањето спроведено во 2025 година покажа дека повеќе од 60 проценти од проверените производи со ниска вредност не се во согласност со европските прописи и безбедносни стандарди. Новите правила им олеснуваат на царинските служби да ги идентификуваат и да ги запрат таквите производи уште на границата.
Привремена мерка и идни чекори
Иако покажа брзи резултати, оваа мерка е привремена и засега претставува само вовед во сеопфатната реформа на царинскиот систем на Унијата, која е планирана за 2028 година.
Се очекува нов чекор да следи веќе во ноември, бидејќи се разгледува воведување дополнителни долгорочни такси за покривање на трошоците за обработка на пакетите.