Претензиите на САД кон Гренланд воопшто не се променија, иако реториката на Вашингтон се смири во последните недели и повеќе нема споменување на воена интервенција. Данската премиерка Мете Фредериксен го потврди ова на Минхенската безбедносна конференција минатиот викенд.
Фредериксен и премиерот на Гренланд Јенс-Фредерик Нилсен нагласија во Минхен дека притисокот што се врши врз жителите на најголемиот остров во светот е неприфатлив. На прашањето дали американскиот претседател Доналд Трамп сè уште сака да го преземе Гренланд, Фредериксен одговори: „За жал, мислам дека желбата е иста“.
„Средбата беше конструктивна“
Во Минхен, Фредериксен и Нилсен се сретнаа со американскиот државен секретар Марко Рубио. Во штура објава на X, данската премиерка го нарече состанокот конструктивен, што укажува дека американската страна не се откажува од своите идеи и дека данската страна не попушта.
Данскиот министер за надворешни работи, Ларс Леке Расмусен, беше малку поконкретен, кој за данската јавна радиотелевизија DR изјави дека двете страни се согласиле дека иднината на Гренланд мора да се реши преку дипломатија, дека преговорите се во тек и дека нема фиксен рок за нивно завршување.
Според министерот, на Американците јасно им било укажано дека секое решение мора да се донесе со почитување на данскиот суверенитет и правото на самоопределување на Гренланд. И Леке Расмусен потврди дека нема промена во американската позиција, односно дека Трамп сè уште очекува американски суверенитет над Гренланд.
Премиерот на Гренланд предупредува на опасен преседан
Јенс-Фредерик Нилсен пред два дена изјави дека е неприфатливо да се посегнува по териториите на други земји: „Ако почнеме да го прифаќаме овој начин на размислување, ја отвораме вратата кон свет во кој големите сили го делат влијанието меѓу себе без почитување на малите народи и нивното право на самоопределување. Тоа не е светскиот поредок што го сакаме.“
Спротивно на американските тврдења, Нилсен отворено посочи дека САД се тие што создаваат несигурност во Гренланд: „Од наша перспектива, со години живееме во ниска тензија. Не се чувствувавме загрозени од Русија или Кина. Многу жители на Гренланд навистина почувствуваа несигурност за прв пат кога сојузник изврши притисок врз нашата земја, што создаде сомнежи за нашата иднина.“
Трамп би можел повторно да го разгори конфликтот во јули
Иако првично изгледаше така, Европа и САД не се приближија една до друга на Минхенската безбедносна конференција, а не остана многу од темелите на НАТО, заклучи Клаудија Мајор, германски експерт за трансатлантски односи и долгогодишен советник на голем број европски и американски политичари.
Мајор изјави за DR дека несогласувањето меѓу Европа и Америка стивнало реторички, но дека ништо не е фундаментално решено и дека Трамп само чека нова можност повторно да го разгори конфликтот: „Европејците се надеваат дека најлошото завршило, но се свесни дека нема гаранции. Постои страв дека Трамп повторно ќе ги потврди своите претензии во пресрет на 250-годишнината од САД во јули“.
Мајор верува дека прелиминарните заклучоци од почетокот на кризата со Гренланд се сосема различни во Европа и во САД: „Во Европа, ова се сметаше за преминување на црвена линија – фундаментално прашање на доверба. Мојот впечаток е дека Американците размислуваат поинаку. Многу американски претставници не разбираат целосно колку силна беше реакцијата во Европа“.
Кралот Фредерик во посета на Гренланд
Во исто време, Данска со месеци е зафатена со обидите да го демонстрира својот интерес и суверенитет над Гренланд.
За два дена, данскиот крал Фредерик ќе пристигне во Нуук, данските функционери, министри и воени команданти речиси постојано се истоваруваат во главниот град на Гренланд, а минатата недела на овој арктички остров се појави и познатиот американски актер со данско потекло, Виго Мортенсен. Тој не сакаше да одговори на прашањето зошто дошол на Гренланд, но се сретна со премиерот Нилсен, а во јануари за данскиот дигитален неделник Sjællandske Nyheder објави дека Данска „не треба да им предаде ниту еден квадратен сантиметар од Гренланд на САД“.