Цената на среброто порасна за 270% во последните 12 месеци, надминувајќи 100 долари и поставувајќи рекорд од 117,69 долари; аналитичарите укажуваат на силна индустриска побарувачка и ограничена понуда.

Рекордниот подем на благородните метали продолжува и во новата берзанска година. Оваа недела златото ја проби „звучната бариера“ од 5.000 долари. Среброто првпат ја надмина границата од 100 долари и постави нова највисока цена од 117,69 долари.

И минатата година двата метала беа меѓу омилените кај инвеститорите: и златото и среброто се искачија најсилно од 1979 година наваму. Но среброто поскапе далеку побрзо: златото во 2025 година порасна за речиси 65%, а среброто дури за 148%.

Од почетокот на новата година, среброто повторно води по раст на вредноста: зголемувањето надминува 45%, додека кај златото е релативно скромни околу 21%. Според аналитичарот на ХСБЦ (HSBC), Јерг Шерер, среброто се наоѓа во „високодинамичен нагорен тренд“.

Двата метала профитираат од репутацијата на „сигурно прибежиште“ за штедачи и инвеститори. Во услови на бројни геополитички конфликти, сè по-непредвидлив американски претседател и масовен пад на доларот, интересот за благородните метали е особено висок.

Индустриска побарувачка и соларен бум

Кај среброто има уште еден дополнителен поттик: побарувачката од индустријата. Повеќе од половина од вкупната побарувачка за сребро оди на индустриски апликации. „Особено проширувањето на соларната енергија ја поттикна побарувачката за сребро“, вели Соња Мартен, главен економист на ДЗ (DZ) Банка, за финансиската редакција на АРД. Глобалниот тренд кон обновливи извори го направи среброто незаменлив ресурс — особено за фотонапонски ќелии, каде среброто сè уште тешко се заменува без да се наруши ефикасноста.

Побарувачката е висока и во електромобилноста, електрониката, високотехнолошкото производство и комуникациската технологија, како и во дата-центрите поради подемот на вештачката интелигенција.

Структурен дефицит на понуда и ризици

Глобалното производство на сребро не успева да го следи силниот раст на побарувачката. Над 70% од светското производство на сребро се добива како нуспроизвод при експлоатација на олово, цинк, бакар и злато; само околу 30% доаѓа од примарни рудници на сребро. Ова ја ограничува способноста на индустријата брзо да реагира на повисоки цени со зголемување на производството. Недостигот на понудата дополнително го подгрева растот на цената. Аналитичарите зборуваат за „структурен дефицит на понуда“, за многумина тоа е јадрото на приказната за среброто. Воедно, тоа му дава одржливост на ценовниот раст, за разлика од чисто шпекулативните подеми во минатото.

Големите инвеститори како хеџ-фондови не се доминантни двигатели на растот кај среброто. Тоа го покажуваат неделните извештаи Извештај за трговските позиции („Commitment of Traders“) (CoT), кои ги сумираат позициите на клучни учесници на американските фјучерс и термински пазари. „Шпекулацијата во сребро останува ниска“, констатира пазарниот експерт Роберт Ретфелд од Веленрајтер-Инвест (Wellenreiter-Invest). „Според CoT-податоците, среброто би можело понатаму да расте.“

Погледот на соодносот злато–сребро, сепак, предупредува на претпазливост. Индикаторот покажува колку унци сребро се потребни за да се купи една унца злато. Моментално е околу 47. „Толку низок сооднос последен пат беше во септември 2011“, вели Карстен Фрич, аналитичар за суровини на Комерцбанк, за финансиската редакција на АРД. Таквата ниска вредност не само што укажува на релативна сила на среброто, туку и на можна преценетост. „Среброто веќе не е евтино во споредба со златото“, нагласува Фрич.

Инвеститорите кои сакаат да „скокнат на возот“ сега ќе им требаат добри нерви. Со брзиот раст на цената на среброто, зголемен е и ризикот од корекција. Берзанските експерти очекуваат во 2026 висока волатилност, односно силни осцилации на цените на среброто.