Тезата е едноставна: кога власта им држи лекции на работниците за „трпение“ и „формули до 2028“, а истовремено системот им гарантира на функционерите автоматски раст и привилегии, синдикалниот потег да се пресечат функционерските плати не е популизам, туку нужната лекција по елементарна правичност.

Иницијативата што ја поднесе синдикатот до пратениците оди директно во срцето на проблемот: основицата за плата на избраните и именуваните да не биде просечната плата, туку минималната, а коефициентите да се намалат така што ефектот би бил околу 80% пониски функционерски примања. Во пракса, тоа би значело „до околу 1.000 евра“, наместо сегашните 2.000–3.000 евра, како што се посочува во јавните пресметки и изјави на синдикатот. Исто толку важно е и рокот што им се дава на пратениците: или ќе се изгласа решението, или синдикатот најавува дека ќе влезе со граѓанска иницијатива и потписи.

Ова доаѓа во момент кога повторно се отвора „автоматиката“ на функционерските плати. Во јавноста веќе е познато како се случи големиот скок во 2023, кога по одлука на Уставен суд се отвори простор платите на функционерите да пораснат за 78%, што предизвика силни реакции и обиди за „кочење“ преку коефициенти.

Во истиот период, на другата страна од платниот распон, минималната плата останува 24.379 денари, а синдикатите јавуваат дека потрошувачката кошница одамна го изела теренот под нозете на семејствата: 65.492 денари без кирија и 80.867 денари со изнајмен стан од 60 квадрати (декември). Со таква математика, политичката порака дека „ќе се порасне етапно“ престанува да биде економска политика и станува барање луѓето да живеат во хроничен минус.

Тука се појавува „безусулот“ на премиерската позиција. Христијан Мицкоски ја турка рамката на разговорот кон формула што, според владините најави, би донела кумулативно околу 40% до 2028, со годишни нивелации од 7–8%. Во превод за домаќинство со кредити, сметки и инфлациски навики на пазарот: „ќе видиме за три години“.

Затоа синдикатите се „во право“ не само во барањето за повисоки плати, туку во принципот што го наметнуваат: ако државата сака да зборува за фискална дисциплина, прво мора да ја покаже таму каде што најлесно се гледа лицемерието — кај функционерските примања и кај правилата што автоматски ги штитат оние на врвот. Врзувањето на функционерските плати со минималната плата не е казна; тоа е механизам на солидарност што го враќа чувството за размер. Ако минималната стагнира, ќе стагнира и политичката класа, па ќе има реален интерес да ја крева. Ако кошницата расте, нема да може да се глуми дека „народот нека почека“, додека горе се бројат проценти на раст на просекот.

Власта ќе се обиде да ја сведе иницијативата на политичка провокација или на „притисок“. Но суштината е поинаква: синдикатот ја вади на маса најсрамната празнина во системот — тоа што државата без проблем управува со формули кога треба да ги одбрани своите, а станува „премногу внимателна“ кога треба веднаш да им го спаси достоинството на оние што ја држат администрацијата, училиштата, болниците и службите во функција.