Минатата година, Соединетите Американски Држави доживеаа нешто што не е видено од Големата депресија: повеќе луѓе се иселиле од земјата отколку што се вселиле во земјата. Администрацијата на Трамп ја претстави негативната нето миграција како доказ за успешна политика на депортации и ограничувања на визите, но во исто време, бројот на американски граѓани кои ја напуштаат земјата во потрага по подостапен живот расте, пишува „Волстрит џурнал“.

Важно е да се нагласи дека негативната нето миграција произлегува првенствено од наглиот пад на имиграцијата и зголемените депортации, а не исклучиво од растот на бројот на американски граѓани кои ја напуштаат земјата.

Новиот американски сон: Живот надвор од Америка

Од администрацијата на Ајзенхауер, САД не собираат систематски податоци за заминувањето на граѓаните, но дозволите за престој, купувањата на недвижности и запишувањето на колеџи во повеќе од 50 земји покажуваат дека Американците ја напуштаат земјата во рекорден број. Денес, се проценува дека помеѓу четири и девет милиони Американци живеат надвор од САД.

Лисабон, Даблин и Барселона станаа симболи на новиот бран на емиграција. Толку многу Американци купиле станови во португалската престолнина што новодојденците се жалат дека слушаат англиски почесто отколку португалски. Во Големиот канал Док во Даблин, агентите за недвижности велат дека еден од 15 жители е роден во Соединетите Американски Држави – поголем процент од ирските имигранти во Америка за време на егзодусот од Големиот глад.

Доаѓањето на американските работници од дома, исто така, предизвика протести на Бали, Колумбија и Тајланд, каде што локалните жители предупредуваат на зголемување на цените и гентрификација. Повеќе од 100.000 млади Американци се запишале во странство во потрага по попристапни дипломи, додека постарите граѓани се селат во Мексико за поевтина здравствена заштита.

Од авантуристи до обични луѓе

Експатантите забележуваат пораст на интересот за преселба. „Порано големите авантуристи и висококвалификуваните професионалци си заминуваа. Сега се обични луѓе, како мене“, вели основачката Џен Барнет, која се пресели на полуостровот Јукатан во 2024 година. Нејзината компанија организираше три групни патувања во 2024 година, а оваа година планира 57. „Нашата цел е да преместиме милион Американци“, додаде таа.

Некои коментатори го нарекоа трендот „Бегството на Доналд“, бидејќи бројките се зголемија за време на вториот мандат на Трамп, иако аналитичарите велат дека феноменот започнал порано поради работата од далечина и зголемувањето на трошоците за живот.

Белата куќа тврди дека американската економија ги надминува другите развиени пазари, наведувајќи ги депортациите на стотици илјади нелегални имигранти и доаѓањето на странски инвеститори со висока нето вредност кои плаќаат милиони долари за специјални програми за имиграција.

САД регистрираат нето загуба од околу 150.000 луѓе само минатата година

Според Институтот Брукингс, тинк-тенк, САД регистрирале нето загуба од околу 150.000 луѓе во 2025 година, а одливот би можел да расте во 2026 година. Тој дефицит се однесува на целокупниот миграциски биланс – комбинација од помалку имигранти и повеќе заминувања – а не само на емиграцијата на американските граѓани.

Бројот на имигранти се намали на помеѓу 2,6 и 2,7 милиони, што е намалување од речиси шест милиони во 2023 година, додека минатата година имаше 675.000 депортации и 2,2 милиони „самодепортации“.

Анализата на „Волстрит џурнал“ покажува дека најмалку 180.000 Американци се преселиле во 15-те држави што ги објавуваат статистиките. Стејт департментот проценува дека 1,6 милиони Американци живеат во Мексико, повеќе од 250.000 во Канада и над 325.000 во Обединетото Кралство, додека во Европа има вкупно повеќе од 1,5 милиони.

Европа е профилирана како главна дестинација

Во Португалија, бројот на Американци се зголемил за повеќе од 500% од почетокот на пандемијата, а за 36% само во 2024 година. Во последните десет години, бројот на американски жители речиси се дуплирал во Шпанија и Холандија, а повеќе од двојно се зголемил во Чешка. Минатата година, повеќе Американци се преселија во Германија отколку Германци во Соединетите Американски Држави, додека Ирска прими околу 10.000 Американци во 2025 година, што е двојно повеќе од претходната година.

Бројот на апликации за откажување од државјанство е исто така во пораст, зголемен за 48% во 2024 година. Американците, исто така, аплицираат за британско државјанство со рекордна стапка, додека 31.825 ирски пасоши беа издадени во 2024 година, во споредба со околу 40.000 минатата година.

Кои се новите американски иселеници?

Новите американски иселеници доаѓаат од сите сфери на животот, од сопственици на мали бизниси и финансиски советници до луѓе кои се обидуваат да ги зголемат своите приходи со социјална помош или бенефиции за инвалидитет. Семејствата со деца исто така се селат сè повеќе.

„Тука не мора да се грижите дека вашето петгодишно дете ќе вежба стрелаштво во градинка“, рече Крис Форд, наставник од Берлин. „Платите се повисоки во Америка, но квалитетот на животот е подобар во Европа.“

Експертите предупредуваат дека трендот покренува прашања за тоа дали егзодусот е знак за силата на американските плати или губење на довербата во американскиот начин на живот. Во 2008 година, Галуп објави дека еден од десет луѓе сака да ги напушти Соединетите Држави; денес, тоа е еден од пет. Истражувачот Кејтлин Џојс вели дека тоа ја „поткопува идејата за американскиот исклучителност“ бидејќи сè повеќе Американци го откриваат и повеќе им се допаѓа животот во Европа.

Американската приказна во нов поглед

Последниот пат кога повеќе луѓе ги напуштиле Соединетите Американски Држави отколку што се преселиле беше во 1935 година, кога некои Американци отишле да работат во Советскиот Сојуз. Денес, тие се привлечени од европските социјални демократии кои нудат прифатлива здравствена заштита, побезбедни училишта и градови погодни за пешачење.

Иако доларот ослабе за 12% во однос на еврото минатата година, приливот на Американци се забрза. „Не очекував да бидам опкружен со толку многу Американци“, рече Мајкл Ле Бланк од Лисабон, кој се пресели по пукањето во училиштето на неговиот син.

„Ниту еден од моите клиенти не одлучил да се врати во Соединетите Американски Држави“

Но, приливот имаше и негативни последици. Во Португалија и Шпанија, политичарите дебатираат за зголемувањето на цените на становите, а во Барселона се појави графит на кој пишуваше „Дигитални номади, одете дома!“. Но, Лиа Машака, која им помага на Американците да се преселат, вели дека ниту еден од нејзините клиенти не одлучил да се врати во Соединетите Американски Држави.

Социјалните медиуми исто така помагаат да се олесни процесот на преселување. Бројот на Американци кои студираат во Европа се дуплирал од 2011 година, а меѓу студентите интервјуирани од новинарите, само еден планира да се врати.

Емиграцијата повеќе не е резервирана само за богатите. Кели Мекој, од Бафало, се преселила во Албанија и сега живее во Романија, помагајќи им на другите со пониски приходи да го сторат истото. „Имав клиенти кои живееја од социјална помош. Во Албанија во моментов, лесно можете да преживеете со 1.000 долари месечно“, рече таа.