Затворањето на Ормускиот теснец би можело да предизвика сериозна глобална криза со цените на храната во рок од шест до 12 месеци, освен ако владите не дејствуваат брзо, предупреди Организацијата за храна и земјоделство.

Одлуките што ги донесуваат сега земјоделците и владите за употребата на ѓубрива, увозот, финансирањето и изборот на култури ќе одредат дали цените на храната нагло ќе пораснат подоцна оваа година или на почетокот на 2027 година, соопшти агенцијата на Обединетите нации.

„Почнете сериозно да размислувате како да го зголемите апсорпцискиот капацитет на земјите, како да ја зголемите нивната отпорност на ова тесно грло, за да можеме да почнеме да ги минимизираме потенцијалните последици“, рече главниот економист на ФАО, Максимо Тореро, во подкаст објавен во среда.

Индексот на цените на храната на ФАО, кој ги следи месечните промени во меѓународните цени на основните прехранбени производи, се зголеми трет месец по ред во април, поттикнат од високите трошоци за енергија и нарушувањата поврзани со конфликтот на Блискиот Исток.

Шокот ќе се одвива во фази, според агенцијата: енергија, потоа ѓубрива, потоа семиња, потоа пониски приноси, потоа цени на стоки и конечно инфлација на храната што стигнува до потрошувачите. Посиромашните земји во Азија, Африка и Латинска Америка – каде што многу луѓе веќе се борат да си дозволат доволно храна – се најизложени бидејќи традиционално купуваат азотни ѓубрива од Блискиот Исток.

Предупредувањето доаѓа еден ден откако Европската комисија го претстави долгоочекуваниот акционен план за ѓубрива, кој се потпира на долгорочни мерки како што се рециклирање на ѓубриво и земјоделски отпад. Планот не ги опфаќа најбрзите механизми што би можеле да ги намалат трошоците за ѓубрива за европските земјоделци, како што се суспендирање на царините за увоз на ѓубрива од Русија и Белорусија или паузирање на данокот на јаглерод на границата на ЕУ.

ФАО ги повика владите да најдат алтернативни трговски патишта за да го заобиколат Ормутскиот теснец, да избегнат воведување ограничувања за извоз и да ги заштитат хуманитарните текови на храна од какви било трговски ограничувања.