Шефот на Меѓународната агенција за енергија предупреди дека војната со Иран веќе предизвикала невидена криза во снабдувањето, а април може да биде уште потежок месец за светската економија.

Шефот на Меѓународната агенција за енергија Фатих Бирол во понеделникот во Вашингтон предупреди дека светот веќе се соочува со најголемата енергетска безбедносна закана во историјата, откако војната на Блискиот Исток и прекините во испораките исфрлија милиони барели дневно од пазарот и создадоа нов притисок врз цените на нафтата. Според него, април може да биде уште потежок од март, затоа што нови пратки речиси и да нема, а колку подолго трае нарушувањето, толку посилен ќе биде ударот врз глобалната економија.

Говорејќи во Вашингтон, Бирол рече дека дел од мартовските испораки всушност биле натоварени уште пред почетокот на кризата, но дека во април состојбата е многу полоша. Тој посочи дека во текот на овој месец речиси ништо ново не било натоварено, што е силен сигнал дека нарушувањето во снабдувањето се продлабочува.

Бирол додаде дека агенцијата е подготвена повторно да интервенира со пуштање дополнителни резерви на нафта, доколку биде потребно. ИЕА веќе презеде координирани мерки за ублажување на ударот, но пораката од Вашингтон е дека резервите можат само привремено да помогнат, а не и трајно да го решат проблемот.

ОПЕК во понеделникот соопшти дека неговото производство во март паднало за 7,89 милиони барели дневно, на 20,79 милиони барели дневно, бидејќи затворањето на теснецот сериозно го ограничи производството.

„Нарушувањата во поморските операции во регионот предизвикаа постојана загриженост за регионалните текови на снабдување, додека силната куповна активност на барели за итна испорака на спот-пазарот, кратењата на производството и прогласувањата на виша сила дополнително го поддржаа нагорниот моментум на цените“, соопшти ОПЕК.

Од организацијата додаваат дека побарувачката годинава засега изгледа стабилна, но ја намалија прогнозата за тековниот квартал, повикувајќи се на војната.

Во меѓувреме, институциите како ММФ и Светска банка исто така подготвуваат сценарија за економските последици од конфликтот. Според Reuters, ММФ ставил на располагање до 50 милијарди долари финансирање, додека Светска банка претходно најави до 25 милијарди долари, со можност таа сума да порасне до 60 милијарди во следните шест месеци ако кризата продолжи.

Пораката на ИЕА е јасна: светот не се соочува само со поскапа нафта, туку со криза што може да се прелее врз инфлацијата, транспортот, индустријата и растот на економиите. И токму затоа, предупредувањето од Вашингтон не е само пазарна прогноза, туку најава дека најтешкиот дел од енергетскиот удар можеби дури сега почнува.